Jakie przychody zaliczają się do dochodów kapitałowych?
Wraz z wprowadzeniem podatku u źródła zysków kapitałowych złożenie załącznika KAP nie jest już zasadniczo wymagane. W niektórych przypadkach muszą jednak Państwo wypełnić załącznik KAP:
- dochody kapitałowe nie podlegają potrąceniu podatku (np. przy sprzedaży udziałów w GmbH poniżej 1 procenta)
- dochody z zagranicznych funduszy inwestycyjnych o charakterze akumulacyjnym
- dochody (odsetki, dywidendy itp.) z zagranicznych kont lub depozytów
- odsetki z umów pożyczkowych między osobami prywatnymi
- odsetki od zwrotu podatku
- sprzedaż ubezpieczeń na życie na bazie kapitałowej (w przypadku zawarcia umowy od 2005 r.)
Uwaga: W przypadku niektórych dochodów należy dodatkowo wypełnić załącznik KAP-INV (dotyczy dochodów z inwestycji, które nie podlegały potrąceniu podatku krajowego) lub KAP-BET (dotyczy dochodów z kapitału w przypadku udziałów, gdy dochody i podatek do odliczenia zostały ustalone jednostkowo i oddzielnie).
Załącznik KAP należy również wypełnić w przypadku wyboru rozliczenia, jeśli:
- ma zostać uwzględniona strata z lat ubiegłych lub rozliczenie strat z dochodów kapitałowych, lub
- nie został w pełni wykorzystany ryczałt oszczędnościowy, lub
- podatek kościelny nie został potrącony mimo obowiązku podatkowego, lub
- należy uwzględnić zagraniczne podatki, lub
- w celu sprawdzenia wysokości potrącenia podatku od zysków kapitałowych.
Jeśli chcą Państwo złożyć wniosek o tzw. korzystniejszą stawkę, należy wypełnić załącznik KAP. Dzięki temu mogą Państwo uzyskać niższe opodatkowanie według indywidualnej stawki podatkowej, jeśli jest ona niższa niż stawka podatku u źródła zysków kapitałowych wynosząca 25 procent.
Hinweis
W przypadku strat z bezwartościowych akcji przy czystym wyksięgowaniu z depozytu obowiązują szczególne przepisy.
Jakie przychody zaliczają się do dochodów kapitałowych?
Czy koszty samooskarżenia można odliczyć jako koszty uzyskania przychodu?
W latach 2010-2014 złożono ponad 100.000 zeznań podatkowych bez sankcji karnych dotyczących nieopodatkowanych dochodów kapitałowych ze Szwajcarii. W związku z zeznaniem podatkowym osoby zainteresowane napotykają dwa problemy: po pierwsze, warunki skuteczności zwolnienia z sankcji karnych są niezwykle skomplikowane (patrz Uli Hoeneß), po drugie, koszty związane z zeznaniem, tj. koszty uzyskania dokumentów i doradcy podatkowego, są niezwykle wysokie.
Pytanie brzmi, czy wysokie koszty można odliczyć jako koszty uzyskania przychodu z tytułu dochodów kapitałowych.
- Zasadniczo od wprowadzenia podatku u źródła w 2009 roku obowiązuje zasada: wydatki związane z dochodami kapitałowymi nie mogą być już odliczane jako koszty uzyskania przychodu z tytułu dochodów kapitałowych na podstawie dowodów. Wszystkie wydatki są objęte kwotą wolną od podatku dla oszczędności. Zdaniem administracji finansowej zakaz odliczania ma również obowiązywać, jeśli wydatki są związane z dochodami kapitałowymi z lat przed 2009 rokiem (pismo BMF z 9.10.2012, BStBl. 2012 I s. 953, pkt 322).
Federalny Trybunał Finansowy potwierdził, że koszty doradztwa podatkowego w związku z zeznaniem podatkowym dotyczącym dochodów kapitałowych z lat 2002-2008 nie mogą być odliczone jako koszty uzyskania przychodu w 2010 roku. Chociaż koszty doradcy podatkowego są kosztami uzyskania przychodu z tytułu dochodów kapitałowych, od 2009 roku nie mogą być już odliczane jako koszty uzyskania przychodu. Obecnie uwzględniana jest jedynie ryczałtowa kwota oszczędnościowa w wysokości 801 Euro (wyrok BFH z 2.12.2014, VIII R 34/13).
Czy koszty samooskarżenia można odliczyć jako koszty uzyskania przychodu?
Kiedy należy wypełnić załącznik KAP?
Od wprowadzenia podatku od zysków kapitałowych w 2009 roku załącznik KAP (dochody z kapitału) nie jest już obowiązkowy. Podatek od zysków kapitałowych jest pobierany bezpośrednio przez banki i przekazywany do urzędu skarbowego. W niektórych przypadkach musisz lub możesz jednak nadal złożyć załącznik KAP – zwłaszcza jeśli chcesz skorzystać z korzyści podatkowych lub otrzymałeś określone dochody bez potrącenia podatku.
Obowiązek złożenia istnieje, jeśli:
- Dochody kapitałowe nie podlegały krajowemu potrąceniu podatku, np.:
- Dochody z zagranicznych inwestycji kapitałowych (np. odsetki, dywidendy, fundusze)
- Odsetki od prywatnych pożyczek
- Dochody z zagranicznych funduszy reinwestujących
- Odsetki od zwrotów podatkowych
- Sprzedaż ubezpieczeń na życie (zawartych po 2005 roku)
- Zyski ze sprzedaży udziałów w spółkach GmbH poniżej 1% udziału
Również w przypadku dobrowolnego rozliczenia („Wahlveranlagung”) złożenie jest wskazane, jeśli:
- ma zostać wykorzystana strata podatkowa
- planowane jest rozliczenie strat z dochodami kapitałowymi
- nie wykorzystano w pełni kwoty ryczałtu oszczędnościowego
- podatek kościelny nie został prawidłowo pobrany
- ma zostać uwzględniony zagraniczny podatek u źródła
- chcesz złożyć wniosek o korzystniejsze opodatkowanie (indywidualna stawka podatkowa niższa niż 25%)
Dodatkowe załączniki:
- Załącznik KAP-INV: Dla określonych funduszy inwestycyjnych bez potrącenia podatku
- Załącznik KAP-BET: Dla dochodów kapitałowych z udziałów z osobnym ustaleniem
Straty z bezwartościowych akcji: traktowanie podatkowe
Tło
Jeśli akcje stają się bezwartościowe – na przykład w wyniku upadłości – powstają straty, które można uwzględnić podatkowo. Przez długi czas te straty były ograniczone w rozliczeniu. Zmieniło się to wraz z roczną ustawą podatkową 2024:
- Zniesiono dotychczasowy limit rozliczenia strat w wysokości 20 000 euro rocznie (z mocą wsteczną dla wszystkich otwartych przypadków).
- Jednocześnie obowiązuje ponownie wcześniejsza zasada: straty z akcji można rozliczać tylko z zyskami ze sprzedaży akcji – nie z odsetkami czy dywidendami (§ 20 ust. 6 zdanie 4 EStG).
Rozliczenie strat: automatycznie przez bank czy w zeznaniu podatkowym?
Rozliczenie strat przez banki:
Banki prowadzą dla każdego klienta dwa konta rozliczeniowe strat:
- Ogólny fundusz strat – dla odsetek, dywidend, funduszy itp.
- Fundusz strat z akcji – tylko dla zysków i strat ze sprzedaży akcji
W ramach danego funduszu następuje automatyczne rozliczenie. Jednak:
- Straty z bezwartościowych akcji nie były dotychczas często uwzględniane w funduszu strat – zwłaszcza jeśli przekraczały 20 000 euro.
- Dlatego w takich przypadkach zazwyczaj wymagane jest zaświadczenie o stracie.
Co musisz zrobić?
- Do 15 grudnia złożyć w banku wniosek o zaświadczenie o stracie.
- Wpisz potwierdzone straty w załączniku KAP:
- Straty z akcji osobno
- Pozostałe straty osobno
Wskazówka: Sprawdź swoje zaświadczenie podatkowe pod kątem informacji takich jak „Nie zrównoważone straty” lub „Straty zgodnie z § 20 ust. 6 zdanie 6 EStG”. Jeśli Twój bank nie dokonał automatycznego rozliczenia, musisz koniecznie uwzględnić te straty w zeznaniu podatkowym.
Co obowiązuje w przypadku starych strat?
Straty z poprzednich lat, które były traktowane zgodnie ze starymi przepisami (§ 20 ust. 6 zdanie 6 EStG a.F.), mogą zostać przeniesione do ogólnego funduszu strat ze względów uproszczenia – nawet jeśli pierwotnie mogły być rozliczane tylko z zyskami z akcji.
Co obowiązuje przy sprzedaży bezwartościowych akcji?
Sprzedaż bezwartościowych akcji jest traktowana podatkowo jak wyksięgowanie. Akcje są uznawane za „bezwartościowe”, jeśli dochód ze sprzedaży nie przekracza kosztów transakcji (pismo BMF z 3 czerwca 2021 r.).
Przykład: Wielu inwestorów sprzedało swoje akcje Varta za symboliczną kwotę przed wyksięgowaniem. Strata jest istotna podatkowo – ale można ją rozliczyć tylko z zyskami z akcji.
Wątpliwości konstytucyjne?
Federalny Trybunał Finansowy (BFH) uważa ograniczenie rozliczenia strat za budzące wątpliwości konstytucyjne. Sprawa jest obecnie przedmiotem postępowania przed Federalnym Trybunałem Konstytucyjnym (sygn. akt 2 BvL 3/21). Decyzje podatkowe w tym zakresie są wydawane tymczasowo – odwołanie nie jest konieczne (pismo BMF z 31 stycznia 2022 r.).
Ważne: Straty muszą być mimo to wpisane w zeznaniu podatkowym i potwierdzone zaświadczeniem o stracie!
Również w przypadku transakcji terminowych: zniesiono limit strat
Również dla strat z transakcji terminowych (np. opcji) obowiązywał dotychczas limit 20 000 euro. Został on również zniesiony. Ogólne zasady dotyczące zaświadczenia o stracie i wpisu w załączniku KAP obowiązują odpowiednio.
Podsumowanie: jak postępować
- Sprawdź straty – czy dotyczą bezwartościowych akcji?
- Zażądaj zaświadczenia bankowego – do 15 grudnia
- Wypełnij załącznik KAP – oddzielnie według rodzajów strat
- W razie potrzeby złóż wniosek o korzystniejsze opodatkowanie
- Sprawdź decyzję podatkową – czy jest wydana tymczasowo
Wskazówka: Lepiej porozmawiaj z urzędem skarbowym niż z bankiem. Ten ostatni jest związany instrukcjami Ministerstwa Finansów (§ 44 ust. 1 zdanie 3 EStG) i nie może od nich odstąpić – nawet jeśli przepisy są wątpliwe.
Kiedy należy wypełnić załącznik KAP?
Co to jest test na korzystniejsze stawki?
W zeznaniu podatkowym można złożyć wniosek o uwzględnienie dochodów z kapitału w rozliczeniu. Wówczas dochody te są opodatkowane według osobistej stawki podatkowej zależnej od progresji, a nie według stawki podatku u źródła wynoszącej 25 procent.
Jeśli jednak w ramach tzw. korzystniejszego badania okaże się, że osobista stawka podatkowa jest wyższa niż stawka podatku u źródła, wniosek uznaje się za niezgłoszony. Nie muszą więc Państwo płacić więcej niż 25 procent podatku od zysków kapitałowych.
Należy jednak pamiętać, że wniosek można złożyć tylko jednolicie dla wszystkich dochodów kapitałowych. W tym celu należy również złożyć wszystkie zaświadczenia podatkowe w urzędzie skarbowym.
Co to jest test na korzystniejsze stawki?