Które składki na ubezpieczenie zdrowotne i pielęgnacyjne można odliczyć?

Składki na ubezpieczenie zdrowotne i pielęgnacyjne można odliczyć w zeznaniu podatkowym jako wydatki specjalne – ale tylko na tak zwaną podstawową ochronę.

W przypadku osób ubezpieczonych ustawowo urząd skarbowy obniża składkę o 4 % ryczałtowo, ponieważ ta część pokrywa zasiłek chorobowy. Obniżka następuje tylko, jeśli istnieje prawo do zasiłku chorobowego.

Osoby ubezpieczone prywatnie mogą również odliczyć tylko składkę podstawową. Świadczenia dodatkowe (np. leczenie przez ordynatora, pokój dwuosobowy) nie są wliczane. Można je odliczyć jako inne wydatki na zabezpieczenie emerytalne, o ile nie został wyczerpany maksymalny limit.

Maksymalne kwoty na inne wydatki na zabezpieczenie emerytalne:

• 1.900 Euro rocznie dla pracowników i emerytów
• 2.800 Euro rocznie dla osób prowadzących działalność gospodarczą

Dopóki te kwoty nie zostaną przekroczone, można również uwzględnić inne ubezpieczenia – np. ubezpieczenie na wypadek bezrobocia, odpowiedzialności cywilnej, wypadkowe lub na wypadek niezdolności do pracy.

Przykład: Małżeństwo płaci łącznie 4.600 Euro składek na ubezpieczenie zdrowotne i pielęgnacyjne. Ponieważ jest to podstawowa ochrona, pełne składki są odliczane – nawet jeśli przekraczają wspólny maksymalny limit 3.800 Euro (2 × 1.900 Euro). Dalsze ubezpieczenia nie mogą być już uwzględnione.

Które składki na ubezpieczenie zdrowotne i pielęgnacyjne można odliczyć?

Przejęte składki na ubezpieczenie zdrowotne i pielęgnacyjne

Jeśli jako ubezpieczający opłacali Państwo składki na ubezpieczenie zdrowotne i pielęgnacyjne w celu zabezpieczenia dziecka, mogą one zostać odliczone od Państwa dochodu jako wydatki specjalne. Dotyczy to tylko składek na podstawowe ubezpieczenie.

Jeśli w ramach obowiązku alimentacyjnego przejęli Państwo składki na ubezpieczenie zdrowotne i pielęgnacyjne, które dziecko (na które przysługuje Państwu zasiłek na dziecko lub ulgi podatkowe na dzieci) jest zobowiązane zapłacić jako ubezpieczający, składki te mogą zostać odliczone od Państwa dochodu jako wydatki na zabezpieczenie emerytalne. Dotyczy to jednak tylko składek na podstawowe ubezpieczenie. Jeśli zgłoszą Państwo te składki, ich odliczenie jako wydatki specjalne u dziecka jest wykluczone.

Jeśli nie są Państwo wspólnie rozliczani z podatku dochodowego z drugim rodzicem dziecka, proszę wpisać tylko składki, które Państwo sami opłacili. Proszę nie zapomnieć o wpisaniu numeru identyfikacyjnego dziecka.

Przejęte składki na ubezpieczenie zdrowotne i pielęgnacyjne

Jak prawidłowo odliczyć składki na ubezpieczenie zdrowotne i pielęgnacyjne dziecka?

Od 2010 r. składki na podstawowe ubezpieczenie zdrowotne (ustawowe lub prywatne) oraz ustawowe ubezpieczenie pielęgnacyjne mogą być odliczane jako wydatki specjalne w rzeczywistej wysokości i bez ograniczeń. Dotyczy to również składek, które rodzice opłacają za dziecko uprawnione do alimentów – niezależnie od tego, czy są ubezpieczającymi, czy dziecko.

Jednak uwzględnienie podatkowe zależy od tego, kto jest ubezpieczającym i czy istnieje prawo do zasiłku na dziecko.

Przypadek 1: Istnieje prawo do zasiłku na dziecko – rodzice są ubezpieczającymi

• Składki na podstawowe zabezpieczenie można odliczyć jako wydatki specjalne.
• Wpis w „załączniku dla dziecka“.
• Składki na świadczenia opcjonalne lub ubezpieczenie zagraniczne są traktowane jako „inne ubezpieczenia“ i również należy je wpisać w załączniku dla dziecka.

Przypadek 2: Istnieje prawo do zasiłku na dziecko – dziecko jest ubezpieczającym

• Rodzice mogą odliczyć przejęte składki jako wydatki specjalne (§ 10 ust. 1 nr 3 zdanie 2 EStG).
• Wpis w „załączniku dla dziecka“.
• Składki na świadczenia opcjonalne lub ubezpieczenie zagraniczne można odliczyć w „załączniku koszty zabezpieczenia emerytalnego“.

Uwaga: Nie ma znaczenia, czy rodzice opłacili składki bezpośrednio, czy zwrócili je dziecku. Decydujące jest, że pokrywają koszty w ramach swojego obowiązku alimentacyjnego – w formie alimentów pieniężnych lub rzeczowych.
(§ 10 ust. 1 nr 3 zdania 2 i 3 EStG; ustawa z dnia 12.12.2019 r.)

Przypadek 3: Brak prawa do zasiłku na dziecko – rodzice są ubezpieczającymi

• Składki można odliczyć jako własne wydatki specjalne.
• Wpis w „załączniku koszty zabezpieczenia emerytalnego“.

Przypadek 4: Brak prawa do zasiłku na dziecko – dziecko jest ubezpieczającym

• Składki nie mogą być odliczone jako wydatki specjalne.
• Można je jednak uwzględnić jako nadzwyczajne obciążenia zgodnie z § 33a ust. 1 EStG.
• Wpis w „załączniku alimenty“.
• Maksymalna kwota na świadczenia alimentacyjne (2025: 12.096 Euro) zwiększa się o składki na ubezpieczenie zdrowotne i pielęgnacyjne.
• Wymagane własne obciążenie nie jest uwzględniane.

Jak prawidłowo odliczyć składki na ubezpieczenie zdrowotne i pielęgnacyjne dziecka?

Czy należy podać numer identyfikacji podatkowej dziecka?

Rodzice mogą odliczyć składki na ubezpieczenie zdrowotne dziecka jako wydatki specjalne, jeśli mają prawo do zasiłku na dziecko lub ulgi podatkowej na dziecko. Dotyczy to również dzieci odbywających szkolenie zawodowe.

Od 1.1.2023 rodzice muszą podać numer identyfikacji podatkowej dziecka w zeznaniu podatkowym, aby odliczyć składki jako wydatki specjalne.

Czy należy podać numer identyfikacji podatkowej dziecka?